عزاداری امام حسین (ع) و تاریخچه محرم در ایران

عزاداری ماه محرم

مختصری از تاریخچه عزاداری امام حسین (ع)

برای اولین بار در ایران عزاداری امام حسین (ع)  در زمان حکومت آل بویه عزاداری برای امام سوم شیعیان به صورت علنی برگزار شد و معزالدوله (پایه گذار آل بویه) برای اولین بار دستور داد که در روز عاشورا همه بازارها تعطیل شوند و مردم در بیرون از منازل عزاداری کنند. به این صورت اولین دسته های عزاداری به طور رسمی شکل گرفت.

عزاداری امام حسین (ع)
با به روی کار آمدن سلجوقیان دسته های عزاداری به خانه ها عقب نشینی کرد و آغاز شکل گیری تکیه ها شد، تا زمان به روی کار آمدن حکومت صفویان.
شاه اسماعیل صفوی مذهب شیعه را مذهب اصلی دولتش اعلام کرد و عزاداری برای امام حسین دوباره شکل عمومی پیدا می کند و رونق میگیرد، تا جایی که قزلباش ها که نیروی نظامی دولت صفویه بودند در تبریز با اسب و شمشیر و طبل و سنج (لوازم نظامی سربازهای صفوی) همراه مردم با نظم و شکوه نظامی در خیابانها عزاداری می کردند.
عزاداری آن گروه بیشتر حالت حماسی به خود می گرفت و این مراسم به اسم شاخ سین(شاه حسین) معروف شد. عزاداری ماه محرم

شاخ سین نوعی عزاداری با صف های منظم، همراه با شمشیر با صدای طبل و اشعار حماسی آهنگین است که هم اکنون در میان آذریهای ایران رواج دارد .


با تسلت دولت صفویه بر کل ایران گونه های دیگر عزاداری مثل زنجیر زنی( که احتمالا منشا آن هند و پاکستان باشد) و سینه زنی (منشا آن را به اعراب نسبت میدهند) به مراسم عزاداری اضافه شد .
تا قبل از این دوره همه اشعار به زبان عربی بود ولی درزمان صفویه اشعار ترکی و فارسی هم اضافه میشود و گونه های دیگر عزاداری مثل مرثیه خوانی ، روضه خوانی ، مقتل گویی به مراسم اضافه میشود.

نقاشی قهوه خانه ای
این جریان در حکومت پادشاهان مختلف ادامه پیدا می کند . بسیاری بر این باورند که بیشترین تنوع در گونه های عزاداری در زمان قاجار شکل گرفت .
بعد از به تخت نشستن رضا شاه عزاداری ممنوع شد و در زمان محمد رضا شاه با بالا گرفتن قدرت مذهبی دوباره این مراسم با مضمون های سیاسی شکل گرفت به طوری که کلید انقلاب ۵۷ را در ایام محرم در یکی دو دهه قبل می دانند

مراکز عزاداری در ماه محرم در تهران :

در تهران بیشتر عزاداری ماه محرم در هیئت ها و حسینیه ها و مساجد انجام میشود ولی میتوان دسته های عزاداری را در خیاباتنهای تهران نیز مشاهده کرد :

میدان منیریه و آذری های مقیم مرکز

از جمله محل هایی که بیشتر آذربایجانا های مقیم مرکز در آن جمه هستند میتوان به محله منیریه و میدان منیریه اشاره نمود ، در دهه اول محرم در این محله شاهد حضور دسته های بزرگ عزاداری هستیم و بیشتر دسته های عزاداری نیز شاخ سین ( شاه حسین گویان  ) هستند . که یا با چوب و یا شمسیر مراسم را انجام میدهند .

قصر دشت تهران

از دیگر محله های تهران که دسته های عزاداری زیادی در آن حضور دارند میتوان به قصر دشت تهران اشاره نمود که همه دسته های عزاداری زنجیر زن هستند و بیشتر علم کشی در این محله مشاهده میشود .

شرق تهران

در شرق تهران و میدان نیوت نیز شاهد دسته های زنجیر زنی بسیاری هستیم و در شما تهران و منطقه سعادت آباد نیز شاهد دسته های زنجیر زنی زیادی هستیم .

مراسم محرم در بازار تهران

در ماه محرم نباید از بازار تهران نیز گذشت زیرا همه ساله هیئت های عزاداری که بیشتر آنها آذری ها هستند در بازار تهران جمع شده و به عزاداری و نوحه خوانی مشغول میشوند و یکی از مراسم های مهم در این منطقه آتش زدن خیمه و مراسم تعزیه در چهارراه گلوبندک توسط حسینیه عرب هاست که هر ساله ظهر عاشورا انجام میشود .

عزاداری امام حسین

نمونه ای از تور مجازی ماه محرم و مراسم میدان منیریه را در اینجا بینید ( کلیک کنید )

تهیه و تحقیق مطلب : آتوسا شاکری /  نقاشی ها از : قولر آقاسی

انتشار این مطلب با ذکرنام ببین برو بلا مانع است

 

Share on telegram
تلگــرام
Share on whatsapp
واتس اپ
Share on twitter
توئیتر
Share on google
گوگل پلاس
Share on facebook
فیسبوک

نــظــر ها

mood_bad
  • هیچ دیدگاهی وجود ندارد.
  • یک نظر اضافه کنید